ذوالفقار شریعت
zo.shariat@yahoo.com
پس از سالها انتظار وقتی از سیمای جمهوری اسلامی اعلام شد که به زودی سریالی به نام چهل سرباز که بازگو کننده بخشی از تاریخ کهن این مرز و بوم است پخش خواهد شد از انتقال سینه به سینه ی این خبر بین مخاطبین سیما ، می شد حدس زد که علاوه بر استقبال گسترده،تا چه اندازه این خبر تازگی دارد .
مردم اکنون می توانستند آنچه که سالها از شاهنامه و پرده خوانی ها در ذهن خود متصور شده بودند بر صفحه تلویزیون ببینند و شاهد باشند که باورها و کردارهای نیاکانشان هیچگونه مغایرتی با باورهای امروزشان ندارد . ولی پس از پخش چند قسمت از این مجموعه نه تنها آن انتظارات برآورده نشده ، بلکه این احتمال که پرداختن به چنین سوژه هایی شاید ترکشهایی را در پی داشته باشد قوت گرفت و شاید به همین دلیل است که دست اندرکاران این سریال به بهانه نوآوری ، مخاطبین را در هزاره های مختلف تاریخ سرگردان می کنند تا مثلاٌ از ترکشهای احتمالی در امان باشند .
این نوع برخورد مرا به یاد نوشته های پشت ویترین ساندویچ فروشی های دهه 1360 می اندازد که نوشته بود : نوشابه با ساندویچ .
ضعفهای دیگری که در این مجموعه مشهود است و بجای اینکه مخاطب را مبهوت کرده و او را وادار سازد تا به تحسین قهرمانانی بپردازد که سالها در ذهن خود به شگفتی آنان را ساخته و پرداخته ، اکنون وادار می سازد تا با تمسخر و دست گرفتن به استقبال آن صحنه ها برود .
انتخاب اسبی رنجور به جای رخش که هیچگونه برآمدگی عضلانی که مخصوص اسب های ورزیده می باشد را ندارد و یا کله گاوی که با پارچه و طناب به شکلی معمولی بروی چوبی بسته شده و می خواهد بیانگر گرز رستم باشد در کنار جوی آبی کم عرض و کم عمق که یادآور رودخانه عظیم هیرمند بعنوان مرز ایران زمین است ، همه و همه یا حکایت از ضعف تخصصی سازندگان این مجموعه دارد و یا نشان از عدم شناخت و اطلاع آنان از حداقل انتظار مخاطبینشان است .
انتخاب نام چهل سرباز خود اولین خشت کج این بنا می باشد .
واژه سرباز در ادبیات کهن ایران ، هیچگاه به این معنی بکار نرفته و در عوض از کلماتی مانند سپاهی استفاده می شده . کلمه سرباز تقریباٌ در زمان جنگ های جهانی اول و دوم بعنوان معنی کلمه انگلیسی سولجر وارد ادبیات ایران شده است . به هر حال باید دانست که چون این گونه هزینه کردن ها از دارایی ملت می باشد ، پس باید کوشید تا حداقل انتظارات ملت را برآورده سازد .
منبع: ذوالفقار شریعت
شاعر و عضو انجمن های ادبی